Επιγαστρική κήλη

ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗ ΚΗΛΗ: ΟΛΑ ΟΣΑ ΚΑΛΟ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙΣ

Όταν μιλάμε για επιγαστρικη κηλη, αυτό που πρέπει να έχεις στο μυαλό σου είναι πως πρόκειται για μια κατάσταση που μπορεί να σε δυσκολέψει στην καθημερινότητά σου, αλλά με σωστή καθοδήγηση και έγκαιρη αντιμετώπιση διορθώνεται οριστικά.

Στην πράξη, βλέπω συχνά ανθρώπους να την υποτιμούν, κυρίως επειδή τα συμπτώματα μπορεί να μοιάζουν αθώα. Κι όμως, η επιγαστρική κήλη έχει τα δικά της χαρακτηριστικά, τη δική της δυναμική και αρκετές ιδιαιτερότητες που αξίζει να γνωρίζεις.

Στο κείμενο που ακολουθεί θα δούμε βήμα-βήμα, με απλές έννοιες αλλά και με την ιατρική ακρίβεια που χρειάζεται, ώστε να κατανοήσεις τι ακριβώς είναι η επιγαστρικη κηλη , πώς εμφανίζεται, σε τι οφείλεται, πότε πρέπει να ανησυχήσεις και φυσικά με ποιον τρόπο αντιμετωπίζεται οριστικά( μέσα από ένα χειρουργείο αποκατάστασης της επιγαστρικης κηλης προσαρμοσμένο στις ανάγκες σου.)

ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗ ΚΗΛΗ

Η επιγαστρικη κηλη είναι μια μικρή προβολή λίπους ή, πιο σπάνια, ενός τμήματος ενδοκοιλιακού οργάνου μέσα από ένα άνοιγμα στο τοίχωμα της κοιλιάς, ανάμεσα στον αφαλό και στο στέρνο. Η περιοχή αυτή ονομάζεται επιγάστριο και αποτελεί μια ζώνη με συγκεκριμένες ανατομικές ιδιαιτερότητες. Το κοιλιακό τοίχωμα εκεί είναι δυνατό, αλλά παράλληλα έχει φυσιολογικά μικρούς χώρους ανάμεσα στις ίνες του, που σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χαλαρώσουν περισσότερο από όσο πρέπει.

Συνήθως, η κήλη εκδηλώνεται σαν ένα μικρό, μαλακό φούσκωμα που εμφανίζεται όταν σηκώνεσαι, όταν πιέζεις την κοιλιά σου ή όταν βήχεις. Κάποιοι το παρατηρούν μόνο όταν τεντώνονται, άλλοι το νιώθουν σαν ενόχληση μετά από φαγητό ή άσκηση. Το ενδιαφέρον είναι ότι, ενώ η κήλη μπορεί να είναι μικρή, συχνά συνοδεύεται από πόνο που δεν ταιριάζει στο μέγεθός της — κυρίως επειδή αυτό που προβάλλει είναι λίπος που πιέζεται.

Αν το δούμε πιο τεχνικά, η επιγαστρική κήλη σχηματίζεται όταν το τοίχωμα κάνει ένα μικρό χάσμα και μέσα από αυτό προβάλλει συνήθως το προπεριτοναϊκό λίπος.

Δεν είναι κάτι που διορθώνεται μόνο του. Κάθε άνθρωπος μπορεί να το βιώσει διαφορετικά, αλλά αυτό που έχει σημασία είναι πως όταν δημιουργηθεί, μένει εκεί μέχρι να διορθωθεί χειρουργικά.

Σαφώς αυτό που καίει τους ασθενείς είναι αν η κήλη αυτή είναι κάτι επικίνδυνο. Η απάντηση είναι όχι. Δεν είναι μια κατάσταση που πρέπει να σε πανικοβάλει, αλλά ούτε όμως και κάτι που πρέπει να αφήνεις στην τύχη του. Η κήλη δείχνει ότι το τοίχωμα έχει αδυνατίσει, και αυτό – αν δεν αντιμετωπιστεί- μπορεί να σε ταλαιπωρεί ή πιο σπάνια να οδηγήσει σε επιπλοκές.

Το σημαντικό που πρεπει να κρατήσεις είναι πως όσο νωρίτερα την αναγνωρίσουμε και τη φροντίσουμε, τόσο πιο εύκολα θα απαλλαγείς από αυτήν.

ΠΟΥ ΟΦΕΙΛΕΤΑΙ Η ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗ ΚΗΛΗ

Η επιγαστρικη κηλη μπορεί να εμφανιστεί για διάφορους λόγους, και δεν είναι πάντα αποτέλεσμα κάποιου έντονου γεγονότος. Αντίθετα, συχνά είναι αποτέλεσμα μικρών παραγόντων που λειτουργούν αθροιστικά.

Πρώτα απ’ όλα, υπάρχει η κληρονομική προδιάθεση. Βλέπω συχνά ανθρώπους των οποίων το τοίχωμα έχει λίγο πιο χαλαρή δομή από τη φύση του. Δεν είναι ότι έκαναν κάτι λάθος, απλώς η σύσταση του συνδετικού τους ιστού διευκολύνει τη δημιουργία μιας μικρής αδυναμίας.

Ένας δεύτερος παράγοντας είναι η απότομη αύξηση της ενδοκοιλιακής πίεσης. Αυτό μπορεί να συμβεί όταν σηκώνεις συχνά βάρη, όταν βήχεις έντονα για μεγάλο χρονικό διάστημα ή ακόμα και όταν έχεις χρόνια δυσκοιλιότητα. Όλες αυτές οι καταστάσεις πιέζουν το τοίχωμα και με τον καιρό το κουράζουν.

Υπάρχει επίσης η επίδραση του σωματικού βάρους.

Στο πλαίσιο της εξειδίκευσής μου στην παχυσαρκία, γνωρίζω καλά πως το αυξημένο λίπος στην κοιλιά προσθέτει φορτίο στο τοίχωμα και το κάνει πιο επιρρεπές σε χαλάρωση. Δεν είναι τυχαίο ότι αρκετοί ασθενείς με επιγαστρική κήλη έχουν παλαιότερα αντιμετωπίσει προβλήματα με το βάρος τους.(μικρά ή μεγαλύτερα)

Μια ακόμη παράμετρος που πολλοί δεν συνδέουν άμεσα είναι οι επαναλαμβανόμενες χειρουργικές επεμβάσεις στην κοιλιά. Δεν αναφέρομαι μόνο στις μεγάλες τομές αλλά και σε μικρότερες επεμβάσεις που μπορεί, σε κάποιες περιπτώσεις, να επηρεάσουν τη συνοχή των ιστών.

Τέλος, σε μερικούς ανθρώπους η ανατομία του επιγαστρίου έχει μικρές διαφορές που ευνοούν τη δημιουργία μικρών ανοιγμάτων ανάμεσα στις ίνες του κοιλιακού τοιχώματος. Δεν μπορείς να το προβλέψεις, αλλά μπορείς να το αντιμετωπίσεις σωστά.

Κάθε ένας από αυτούς τους παράγοντες μπορεί να συμβάλλει με τον δικό του τρόπο στη δημιουργία μιας επιγαστρικής κήλης. Δεν υπάρχει ένας μόνο ένοχος. Είναι συνήθως μια συσσώρευση συνθηκών και πιέσεων που μακροπρόθεσμα δημιουργούν το χάσμα από όπου προβάλλει ο λιπώδης ιστός.

ΠΟΤΕ ΕΜΦΑΝΙΖΕΤΑΙ Η ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗ ΚΗΛΗ

Δεν υπάρχει μια συγκεκριμένη ηλικία στην οποία εμφανίζεται. Έχω δει επιγαστρική κήλη σε νεαρούς ενήλικες, σε άτομα μέσης ηλικίας, ακόμη και σε ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας. Η διαφορά είναι στο τι την προκαλεί σε κάθε περίπτωση.

Για παράδειγμα, σε νεότερους ανθρώπους το πιο συνηθισμένο είναι η κληρονομικότητα και οι έντονες δραστηριότητες. Σε αθλητές, ειδικά σε όσους κάνουν άρση βαρών ή CrossFit, η επιβάρυνση του τοιχώματος είναι μεγάλος παράγοντας.

Στα άτομα μέσης ηλικίας παίζει ρόλο η αύξηση του βάρους, η καθιστική ζωή ή η αυξημένη προσπάθεια λόγω εργασίας. Αν κάποιος σηκώνει αντικείμενα συστηματικά στη δουλειά του ή κάνει έντονη χειρωνακτική εργασία, η πιθανότητα να εμφανιστεί μια κήλη είναι μεγαλύτερη.

Σε μεγαλύτερους ηλικιακά ανθρώπους, ο συνδετικός ιστός χάνει σταδιακά την ελαστικότητα και την αντοχή που είχε. Αυτό δεν σημαίνει ότι φταίει η ηλικία – απλώς οι ιστοί φυσιολογικά αλλάζουν και η κήλη μπορεί να είναι μια από τις εκφράσεις αυτής της αλλαγής.

Η επιγαστρική κήλη μπορεί επίσης να εμφανιστεί μετά από μια περίοδο έντονου βήχα (π.χ. μετά από μια ίωση), μετά από εγκυμοσύνη ή μετά από απότομη απώλεια ή αύξηση βάρους.

Καθεμία από αυτές τις περιπτώσεις έχει τη δική της ιστορία, αλλά το αποτέλεσμα παραμένει το ίδιο: ένα μικρό άνοιγμα στο τοίχωμα που χρειάζεται τη δέουσα προσοχή.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗΣ ΚΗΛΗΣ

Το πρώτο που οι περισσότεροι παρατηρούν είναι ένα μικρό εξόγκωμα ή φούσκωμα στο επιγάστριο – αυτό είναι το πιο χαρακτηριστικό σημείο και συνήθως το πρώτο σύμπτωμα που φέρνει κάποιον για εξέταση.

Ωστόσο, τα συμπτώματα δεν περιορίζονται μόνο στην ορατή προβολή: πολλές φορές ο ασθενής νιώθει απλώς μια δυσάρεστη αίσθηση ή τράβηγμα στην περιοχή, ειδικά όταν σηκώνεται, βήχει ή κάνει κάποιον έντονο σωματικό κόπο. Σε ανθρώπους με μεγαλύτερο σωματικό λίπος η προβολή μπορεί να είναι πιο διακριτική, οπότε το άβολο αίσθημα είναι αυτό που οδηγεί στη διάγνωση.

Τα συμπτώματα της επιγαστρικής κήλης μπορεί να ποικίλλουν σημαντικά από άτομο σε άτομο. Κάποιοι έχουν πόνο που μοιάζει με μια βαθιά πίεση ή καύσο, άλλοι περιγράφουν ένα ασαφές τράβηγμα ή αίσθηση βάρους στο κέντρο της κοιλιάς. Η ένταση του πόνου δεν αντιστοιχεί πάντα στο μέγεθος της κήλης: μικρές κήλες μπορεί να προκαλούν δυσανάλογα έντονη ενόχληση, ενώ μεγαλύτερες να είναι σχετικά λίγο ενοχλητικές.

Συγκεκριμένα συμπτώματα που πρέπει να γνωρίζεις περιλαμβάνουν:

• Ορατό ή ψηλαφητό εξόγκωμα στο επιγάστριο, που γίνεται πιο εμφανές όταν σηκώνεσαι ή πιέζεις την κοιλιά.
• Τοπική ενόχληση ή πόνος, ιδιαίτερα με δραστηριότητες που αυξάνουν την ενδοκοιλιακή πίεση (βήχας, άρση βάρους).
• Αίσθημα τραβήγματος ή βάρους στο κέντρο της κοιλιάς, που μπορεί να επιδεινώνεται μετά το φαγητό ή το πρωί με το πρώτο βήμα.
• Επιδείνωση του πόνου όταν κάμπτεις τον κορμό ή κάνεις συγκεκριμένες κινήσεις – μερικοί ασθενείς το περιγράφουν σαν πόνο στον θώρακα/άνω κοιλία που γίνεται πιο έντονος στο σήκωμα.
• Σπάνια, ερυθρότητα ή τοπική ευαισθησία στην περιοχή αν υπάρξει φλεγμονή ή ερεθισμός.

 

Υπάρχουν επίσης συμπτώματα που αποτελούν σημάδια επιπλοκής και απαιτούν άμεση ιατρική εκτίμηση: ξαφνικός, έντονος πόνος στην περιοχή, αδυναμία να προωθηθεί το εξόγκωμα πίσω μέσα στην κοιλιά (μη αναγωγιμό εξόγκωμα), συνοδός ναυτία, εμετός ή γενική αδιαθεσία. Αν παρατηρήσεις αυτά τα σημεία, δεν τα παραβλέπεις – αντιμετωπίζονται ως επείγον περιστατικό γιατί μπορεί να υπάρχει περίσφιξη του ιστού.

Τέλος, αξίζει να πούμε πως σε μερικούς ανθρώπους τα συμπτώματα μπερδεύονται και  με πεπτικά προβλήματα π.χ. καούρα, δυσφορία μετά το φαγητό ή αίσθημα πληρότητας και τότε βοηθά μια καλά δομημένη κλινική εξέταση και ενδεχομένως ένας υπέρηχος για να ξεκαθαρίσουμε αν πρόκειται για επιγαστρική κήλη ή για γαστροεντερική αιτία.

ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ Η ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗ ΚΗΛΗ

Η διάγνωση της επιγαστρικής κήλης συνήθως είναι άμεση. Στην πραγματικότητα, πολλές φορές την αντιλαμβάνεσαι μόνος σου, λόγω ενός μικρού εξογκώματος στο επιγάστριο ή μιας ενόχλησης που εμφανίζεται όταν πιέζεις την περιοχή. Όταν πραγματοποιείται η εξέταση συνήθως αυτό που κάνουμε είναι να ζητάμε από τον ασθενή να βήξει ή να σηκώσει ελαφρά το κεφάλι του ενώ ξαπλώνει. Με αυτόν τον τρόπο το εξόγκωμα γίνεται πιο εμφανές και μπορούμε να αξιολογήσουμε το μέγεθος και τη συμπεριφορά του.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, όταν το λίπος είναι πιο βαθιά ή όταν η διάγνωση δεν είναι ξεκάθαρη, μπορεί να ζητηθεί ένας υπέρηχος κοιλίας.

Δεν είναι πάντα απαραίτητος, αλλά σε ανθρώπους με αυξημένο σωματικό βάρος ή με ασαφή συμπτώματα, ο υπέρηχος δίνει χρήσιμες πληροφορίες.

Το σημαντικό είναι ότι η διάγνωση της επιγαστρικής κήλης δεν είναι περίπλοκη και το ζητούμενο είναι να γίνει σωστά, ώστε να ξέρεις ακριβώς τι έχει συμβεί και τι χρειάζεται να κάνουμε.

ΤΑ ΣΤΑΔΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗΣ ΚΗΛΗΣ

Παρόλο που δεν υπάρχουν τυπικά στάδια όπως σε άλλες παθήσεις, μπορούμε να μιλήσουμε για τρεις βασικές φάσεις:

• Στάδιο μικρής προβολής

Εδώ η κήλη είναι μικρή και συνήθως προβάλλει μόνο λίπος. Το εξόγκωμα φαίνεται κυρίως όταν πιέζεις την κοιλιά, όταν σηκώνεσαι ή όταν κουράζεσαι. Ο πόνος είναι περισσότερο ένας τράβηγμα παρά κάτι έντονο.

• Στάδιο ενοχλητικής κήλης

Σε αυτό το σημείο η κήλη γίνεται πιο συχνά αισθητή. Η ενόχληση εμφανίζεται με την άσκηση, το φαγητό ή μετά από μια κουραστική μέρα. Η προβολή γίνεται πιο σταθερή και δεν μπαίνει μέσα τόσο εύκολα.

• Στάδιο μεγάλης κήλης

Εδώ η κήλη έχει αυξηθεί σε μέγεθος και η αδυναμία του τοιχώματος είναι πιο σημαντική. Σπάνια μπορεί να υπάρξει κίνδυνος περίσφιξης – δηλαδή να παγιδευτεί ο ιστός που προβάλλει. Δεν είναι κάτι συνηθισμένο στην επιγαστρική κήλη, αλλά είναι ένας λόγος που δεν την αφήνουμε χωρίς αντιμετώπιση.

Ανεξάρτητα από το στάδιο, η λύση είναι η ίδια: προσεκτικό χειρουργείο κήλης με τεχνική που προσφέρει ασφάλεια και σταθερότητα.

ΠΩΣ ΘΕΡΑΠΕΥΕΤΑΙ Η ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗ ΚΗΛΗ

Η επιγαστρικη κηλη δεν υποχωρεί μόνη της. Δεν υπάρχει άσκηση, φυσικοθεραπεία ή φάρμακο που να κλείνει το άνοιγμα στο τοίχωμα. Η μόνη οριστική θεραπεία είναι το χειρουργείο για επιγαστρικη κηλη.

Η επέμβαση είναι ξεκάθαρη στη λογική της: εντοπίζω το άνοιγμα, το καθαρίζω από το λίπος που έχει προβάλλει και στη συνέχεια το κλείνω με τρόπο που να μην επιτρέψει να ξανανοίξει. Το αν θα χρησιμοποιήσω πλέγμα ή όχι εξαρτάται από το μέγεθος της κήλης και την ποιότητα των ιστών.

• Σε μικρές κήλες, ειδικά όταν το άνοιγμα είναι κάτω από 1 εκατοστό, αρκεί πολλές φορές η συρραφή των ιστών.
• Σε μεγαλύτερα ανοίγματα, το πλέγμα δίνει σιγουριά και σταθερότητα, μειώνοντας σημαντικά την πιθανότητα υποτροπής.

Το χειρουργείο μπορεί να γίνει με ανοιχτή ή λαπαροσκοπική μέθοδο ενώ η ανάρρωση είναι γρήγορη. Οι περισσότεροι άνθρωποι επιστρέφουν στην καθημερινότητά τους μέσα σε λίγες ημέρες. Αυτό που ζητώ πάντα είναι να αποφύγεις το έντονο σήκωμα για 4-6 εβδομάδες, ώστε να δώσουμε στην περιοχή χρόνο να επουλωθεί σωστά.

Το πιο σημαντικό είναι να ξέρουμε πως η επιγαστρική κήλη είναι από τις επεμβάσεις που, όταν γίνουν σωστά, προσφέρουν εξαιρετικά υψηλά ποσοστά επιτυχίας και δεν υπάρχει κανένας φόβος για το αντίθετο.

ΧΕΙΡΟΥΡΓΕΙΟ ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗ ΚΗΛΗ: ΤΙ ΝΑ ΠΕΡΙΜΕΝΕΙΣ

Για να έχεις μια καθαρή εικόνα της διαδικασίας, σου περιγράφω με απλά λόγια τι συμβαίνει από τη στιγμή που αποφασίζεις να προχωρήσουμε:

• Προεγχειρητικός έλεγχος:
  Κάνουμε έναν βασικό έλεγχο – εξετάσεις αίματος, καρδιογράφημα και, αν χρειαστεί, υπέρηχο.
• Ημέρα του χειρουργείου:
  Η επέμβαση διαρκεί συνήθως περίπου 40 λεπτά. Γίνεται με γενική αναισθησία. Η τομή είναι μικρή και το αποτέλεσμα αισθητικά διακριτικό.
• Μετά την επέμβαση:
  Συνήθως επιστρέφεις σπίτι την ίδια ημέρα ή την επόμενη το πρωί. Ο πόνος είναι ήπιος και ελεγχόμενος με απλά παυσίπονα.
• Επιστροφή στην καθημερινότητα:
  Μπορείς να περπατήσεις από την πρώτη κιόλας ημέρα. Σταδιακά επανέρχεσαι στις δραστηριότητές σου, αποφεύγοντας μόνο το έντονο σήκωμα.
• Οριστικό αποτέλεσμα:
  Η πλήρης ενίσχυση του τοιχώματος ολοκληρώνεται σε μερικές εβδομάδες. Το καλό είναι ότι η επέμβαση λύνει οριστικά το πρόβλημα.

 

ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΗ Η ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗ ΚΗΛΗ; ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙΣ

Οι περισσότερες επιγαστρικές κήλες δεν είναι επικίνδυνες, αλλά μπορούν να γίνουν πολυ ενοχλητικές. Το ρίσκο περίσφιξης – να παγιδευτεί δηλαδή το λίπος ή κάποιος ιστός – είναι μικρότερο σε σχέση με άλλες κήλες, όπως η βουβωνοκήλη που έχουμε δει αναλυτικά στην αντίστοιχη σελίδα μας. (link από σελίδα βουβωνοκήλης) . Ωστόσο, δεν το αγνοούμε. Αν υπάρξει ξαφνικός πόνος, σκληρότητα ή αν το εξόγκωμα δεν υποχωρεί, τότε χρειάζεται άμεση αξιολόγηση.

Ο λόγος που συστήνω χειρουργική αντιμετώπιση δεν είναι ο φόβος της επιπλοκής, αλλά η ανάγκη να έχεις σωστή ποιότητα ζωής. Μια κήλη που σε ενοχλεί καθημερινά, σε περιορίζει στη δουλειά σου ή σε κάνει να αποφεύγεις άσκηση είναι μια κατάσταση που δεν χρειάζεται να κουβαλάς.

ΕΠΙΓΑΣΤΡΙΚΗ ΚΗΛΗ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ

Πολλοί αναρωτιούνται αν μπορούν να συνεχίσουν την άσκηση με επιγαστρική κήλη. Η απάντηση είναι ότι η ήπια άσκηση είναι ασφαλής, αλλά πρέπει να αποφύγεις ασκήσεις που αυξάνουν έντονα την ενδοκοιλιακή πίεση, όπως:

• Βαριά βάρη
• Έντονους κοιλιακούς
• Έντονο CrossFit
• Deadlifts ή squats με υψηλά κιλά

Η κήλη μπορεί να επιβαρυνθεί και να γίνει πιο ενοχλητική. Μετά το χειρουργείο, σε καθοδηγώ αναλυτικά για τον χρόνο επανόδου σου σε πλήρη δραστηριότητα.

ΓΙΑΤΙ ΕΙΝΑΙ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΝΑ ΜΗΝ ΚΑΘΥΣΤΕΡΕΙΣ

Η καθυστέρηση δεν κάνει την κήλη επικίνδυνη όπως προείπαμε αλλά την κάνει μεγαλύτερη. Κάθε μήνας που περνάει προσθέτει πίεση στο άνοιγμα, το οποίο σιγά-σιγά διαπλατύνεται. Και όσο μεγαλύτερη η κήλη, τόσο πιο απαιτητικό το χειρουργείο και η αποκατάσταση.

Έχω δει πολλούς ανθρώπους να φτάνουν σε εμένα ύστερα από χρόνια ενόχλησης. Όταν τελικά αποφασίζουν να χειρουργηθούν, το πρώτο πράγμα που μου λένε μετά την επέμβαση είναι: “Γιατί το άφησα τόσο καιρό;”

Και αυτή είναι η ερώτηση που θέλω να αποφύγουμε.

Ανακεφαλαιωνοντας η επιγαστρικη κηλη μπορεί να σου φαίνεται μικρή, αλλά πρέπει να την αντιμετωπίσεις με σοβαρότητα. Δεν είναι απειλητική, αλλά είναι μια ένδειξη ότι το κοιλιακό τοίχωμα χρειάζεται υποστήριξη ξααι αυτό το πετυχαίνουμε με ένα απλό, αποτελεσματικό και απόλυτα ασφαλές χειρουργείο κήλης ώστε να απαλλαγείς οριστικά από την ενόχληση και να επανέλθεις πλήρως σε όλες τις δραστηριότητές σου.